Natuur & landschappen in Tunesië: een verrassend gevarieerd land

Het noorden van Tunesië is voor veel bezoekers een ontdekking. Rond Tabarka en in het berggebied van Aïn Draham, dicht tegen de Algerijnse grens, liggen uitgestrekte bossen van kurkeiken, pijnbomen en olijfbomen.

Het landschap is hier ronduit mediterraan en doet op sommige plekken denken aan Toscane of de Provençaalse heuvels. Het loont de moeite om hier even te stoppen als je meer van Tunesië wil zien dan het strand.

In dit noordelijke berggebied bevindt zich ook het Nationaal Park Ichkeul, het enige UNESCO Natuurweldererfgoed van Tunesië. Het park bestaat uit een groot zoetwatermeer, moerasgebieden en omringende heuvels en is een cruciale overwinterplaats voor honderdduizenden trekvogels.

Flamingo's, ooievaars, ganzen, eenden en tientallen andere soorten komen hier elk jaar op de doortrek. In de wintermaanden is vogelspotten hier op zijn allerbest. Het park herbergt meer dan 200 diersoorten en zo'n 500 plantensoorten.

De Tunesische kustlijn strekt zich ruim 1.300 kilometer uit langs de Middellandse Zee, van de rotsachtige kliffen bij Tabarka in het noordwesten tot de zandstranden van Djerba in het zuiden. Die kust is lang niet overal hetzelfde.

Bij Tabarka en Bizerte is het rotsachtig en wild, ideaal voor duikers en snorkelaars. Verder naar het zuiden worden de stranden breder, vlakker en zachter van zand, wat de populaire badplaatsen als Hammamet, Sousse en Monastir zo aantrekkelijk maakt voor strandvakanties.

Het schiereiland Cap Bon, dat uitsteekt tussen de Golf van Tunis en de Golf van Hammamet, wordt ook wel de tuin van Tunesië genoemd. De lucht ruikt er naar jasmijn en oranjebloesem, de heuvels zijn bedekt met wijngaarden, olijfbomen en citrusvruchten. Het is een van de vruchtbaarste gebieden van het land en een aangename afwisseling voor wie even weg wil van het resort.

Ten zuiden van de bergketen loopt het landschap geleidelijk over in halfwoestijn. De steppe van Centraal-Tunesië is droog en weinig begroeid, maar heeft een ruige schoonheid. Hier liggen de uitgestrekte olijfgaarden die Tunesië tot een van de grootste olijfolieproducenten ter wereld maken. Kairouan, de heilige stad midden in dit open landschap, is vanuit die vlakte al van ver zichtbaar.

Het binnenland is ook het domein van de schotts: grote, grotendeels opgedroogde zoutmeren die het landschap een onwerkelijk karakter geven. Het bekendst is het Chott el-Djerid, met een oppervlakte van zo'n 5.000 vierkante kilometer het grootste zoutmeer van het land.

Afhankelijk van het seizoen varieert het van een spiegelend wateroppervlak tot een uitgestrekte witte zoutvlakte waar fata morgana's het zicht vertroebelen. De weg die erover loopt, van Tozeur richting Douz, is een van de meest bijzondere rijroutes van Tunesië.

Meer dan 40.000 vierkante kilometer van Tunesië bestaat uit Sahara. Dat is niet alleen zand, al zijn de goudkleurige duinen rond Douz en Ksar Ghilane het meest fotogeniek. De Tunesische woestijn is ook rotswoestijn, kale grindvlaktes, diepe canyons en bergachtige gebieden die eruitzien alsof ze van een andere planeet komen.

Dat laatste is letterlijk zo: regisseurs van de Star Wars-films kozen dit landschap voor de scènes op de planeet Tatooine, vernoemd naar de stad Tataouine in het uiterste zuiden.

De oases zijn het hart van de Sahara. Rond Tozeur en Nefta strekken zich enorme dadelpalmbossen uit, doorsneden door smalle irrigatiekanalen die het water verdelen over duizenden bomen. Ksar Ghilane, dieper in de woestijn, heeft thermale bronnen waar je kunt zwemmen terwijl de duinen om je heen oplichten in het avondlicht.

We zijn er meerdere keren geweest en het went niet. Meer over reizen door de woestijn lees je op onze pagina over de Sahara.

Tunesië is rijker aan dieren dan de meeste bezoekers verwachten. In het noorden leven wilde zwijnen, vossen, stekelvarkens en zelfs mangoesten in de bossen. In de woestijn kom je gazellen, woestijnvossen, hagedissen en slangen tegen, en in het Jebil Nationaal Park in het zuiden, het grootste nationale park van Tunesië, leven zelfs addax antilopen en scimitar-gehoornd oryxen die in het wild bijna uitgestorven zijn.

Voor vogelliefhebbers is Tunesië een van de interessantste landen in de regio. De ligging op de trekroute tussen Europa en Afrika zorgt voor enorme aantallen trekvogels in het voor- en najaar. De Golf van Gabès is een van de grootste overwintergebieden voor watervogels in het Middellandse Zeegebied. De Kerkennah-eilanden en de kustgebieden rond Djerba staan bekend om grote concentraties waadvogels. Flamingo's zijn in de winter en het vroege voorjaar te zien in meerdere gebieden langs de kust en bij de zoutmeren.